Το πρώτο παιχνίδι
Βιντεοκονσόλα ATARI, κάπου στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του ʼ80, την έφεραν οι γονείς μας στον αδερφό μου κι εμένα, από ένα ταξίδι στο εξωτερικό. Πρώτο παιχνίδι ένα με τον Αστερίξ. Αυτή ήταν μόνο η αρχή. Μετέπειτα ανακαλώ πολλά επιτραπέζια. Άλλος εθισμός εκείνος.
Το πρώτο ψέμα
Στη γιαγιά μου, ότι δεν μας αρέσει το χωριό της και δεν θέλουμε να ξαναέρθουμε. Δεν θυμάμαι γιατί είχα θυμώσει.
Το πρώτο παραμύθι
Προφορικό, «Ο καλόκαρδος γίγαντας», από την κυρία Μαίρη, εγκάρδια φίλη της μητέρας μου, για να φάμε μπουκιά-μπουκιά, μαζί με τον μεσαίο αδερφό μου.
Η πρώτη μέρα στο σχολείο
Όχι ακριβώς η πρώτη, αλλά από τις πρώτες που θυμάμαι. Στην Α΄ Δημοτικού, με πήγε στο σχολείο η θεία μου Σαλώμη, γιατί οι γονείς μου έλειπαν κάπου. Εγώ έκλαιγα, δεν ήθελα να πάω. Η δασκάλα μας η κυρία Δέσποινα με πήρε στην αρχή με το καλό, ειδικά μπροστά στη θεία. Όταν η θεία έφυγε, άρχισε να με φωνάζει «Κακομαθημένο!». Βιάστηκε όμως, γιατί η θεία την άκουγε από τον διάδρομο. Ακόμη το συζητάμε και γελάμε.
Θυμάμαι και μια άλλη μέρα στον παιδικό σταθμό που έτρεχα σ’ έναν διάδρομο και κουνούσα τα χέρια γιατί ήθελα να πετάξω.
Η πρώτη φωτογραφία
Την έχω ακόμη. Φωτογραφία από φιλμ, τυπωμένη σε χαρτί. Σε μια μικρή τετράγωνη επιτραπέζια κορνίζα, μισή από πλαστικό, μισή από μέταλλο χρυσής όψης, με στρογγυλό πλαίσιο για τη φωτογραφία. Είμαι έξι μηνών περίπου, κοιτάω απορημένος, ίσως και λίγο ενοχλημένος τον φακό.
Το πρώτο βιβλίο που διάβασα
Η σειρά μυστηρίου «Οι μυστικοί εφτά» της Enid Blyton. Φοβόμουν στ’ αλήθεια, αγωνιούσα, διαβάζοντας σελίδα σελίδα. Τα έχω ακόμη εκείνα τα βιβλία. Θυμάμαι το βιβλιοπωλείο «Ειρμός» της χαμογελαστής κυρίας Μάρως, στη Δράμα, που επισκεπτόμουν σχεδόν κάθε δεύτερη εβδομάδα για να διαλέξω καινούργιο βιβλίο. Δυστυχώς δεν υπάρχει πια.
Η πρώτη τιμωρία
Δυσκολεύομαι να θυμηθώ. Γενικώς ήμουν καλόβολο και υπάκουο παιδί. Ή φρόντιζα να μην ανακαλύπτει κανείς ό,τι «παράνομο» και απαγορευμένο έκανα. Μάλλον το δεύτερο.
Το πρώτο κατοικίδιο
Ο Ορέστης, ο πιο ήσυχος σιαμέζος γατούλης. Μας τον χάρισε μια γειτόνισσα που είχε τη μαμά του και τον υιοθετήσαμε από μωρό. Ζούσε μαζί μας στο οικογενειακό διαμέρισμα, κούρνιαζε στις πιο ανύποπτες γωνιές και πάντα τον ψάχναμε. Ένα βράδυ έπεσε από το μπαλκόνι μας στη χαμηλότερη στέγη του διπλανού κτηρίου. Θυμάμαι πόσο εντυπωσιάστηκα από το μεγάλο πυροσβεστικό όχημα που ήρθε για να τον απεγκλωβίσει. Είχε κλείσει ο δρόμος από κάτω και όλο το τετράγωνο λούστηκε με το κόκκινο φως. Όταν μετακομίσαμε σε μονοκατοικία του προσφέραμε και διέξοδο σε κήπο. Μια μέρα, αρκετά μεγάλος πια, απλώς μας άφησε. Τον περιμέναμε αλλά δεν γύρισε. Τουλάχιστον δεν βιώσαμε την απώλειά του. Άραγε να τριγυρίζει ακόμη κάπου εκεί έξω;
Η πρώτη απογοήτευση
Στο γυμνάσιο ήμουν τελειομανής μαθητής, ήθελα να είμαι αριστούχος σε όλα. Ήμουν Πρόεδρος της τάξης, απουσιολόγος και σημαιοφόρος. Σκέψου στη Β΄ Γυμνασίου, αποφοίτησα με μέσο όρο βαθμολογίας 20. Όταν, λοιπόν, την επόμενη χρονιά στο 1ο τρίμηνο μου ήρθε ένα 16 στη Χημεία, εκ πεποιθήσεως του καθηγητή που ήταν φειδωλός στους βαθμούς (όχι ότι εγώ δεν ήμουν καλός δηλαδή), αντιλαμβάνεσαι την απογοήτευση, αλλά και τα νεύρα μου… Ευτυχώς αργότερα, στο Λύκειο, έγινα ένας λίγο πιο κανονικός έφηβος.
Ο πρώτος έρωτας
Στο πρώτο έτος του πανεπιστημίου, από μια κάποια απόσταση ασφαλείας, παρέμεινε πλατωνικός. Γι’ αυτό και έλαβε μυθικές διαστάσεις μέσα μου.
Το πρώτο βιβλίο που έγραψα
Στη Γ΄ Λυκείου, αντί να εξαντλώ τον χρόνο μου στο διάβασμα για τις πανελλήνιες, έγραφα «το πρώτο μου βιβλίο». Η ιστορία των παππούδων μου που ήρθαν πρόσφυγες στην Ελλάδα. Χειρόγραφο, στις σελίδες ενός σκληρόδετου ημερήσιου ημερολογίου. Παρέμεινε ημιτελές και σταδιακά ξεχάστηκε, μέχρι που το ανακάλυψα φέτος το καλοκαίρι σε εκκαθάριση του σπιτιού μου. Γι’ αυτό και το θυμάμαι τώρα για να το αναφέρω εδώ. Γέλασα πολύ ξεφυλλίζοντάς το.
Η πρώτη φορά που κατάλαβα ότι κάτι πρέπει ν’ αλλάξει στην παιδική / εφηβική λογοτεχνία.
Συναντώ αρκετά συχνά κάποια πολύ κακογραμμένα βιβλία, ή/και με κακή εικονογράφηση. Αλλά γενικώς θεωρώ πως δεν τα πάμε και άσχημα. Βλέπω γύρω πολύ ταλέντο, και στις λέξεις και στις εικόνες. Και βιβλία κομψοτεχνήματα. Αν βάλεις και την παρακαταθήκη των παλαιότερων και των κλασικών του παρελθόντος, έχουμε μια πλούσια, μεγάλη βιβλιοθήκη. Λίγη περισσότερη προσοχή στις επιλογές και στα κριτήρια των αναγνωστών χρειάζεται. Τα παιδιά δεν φταίνε σ’ αυτό, οι γονείς και οι εκπαιδευτικοί πρέπει να προσέξουν. Αυτό μόνο.