Μετάφραση: Βασίλης Μανουσάκης
ΕΝΑΣ ΑΝΤΡΑΣ ΤΡΩΕΙ ΒΡΑΔΙΝΟ ΜΕ ΤΙΣ ΠΑΝΤΟΦΛΕΣ ΤΟΥ ΠΑΤΕΡΑ ΤΟΥ
Αυτό που κάποτε ήταν σύνορα, τώρα είσαι εσύ.
ήταν Μάιος, βαθύς και μονότονος,
ο δρόμος ανοιχτός από έργα, το χιόνι
ξαφνικό, ξηρό.
για να είμαι ειλικρινής:
Δεν χρωστούσα σε κανέναν τίποτα.
Στεκόμουν στην πόρτα, το νερό
παγωμένο από τον φόβο μού μούσκευε την πλάτη.
κι όταν έκλεισα τα μάτια είδα
το ποπ κορν να τρέχει προς τ’ αλάτι κι ήξερα
κάποια βράδια οι σπόροι μαυρίζουν, σαν τις κουτσουλιές.
Μπήκα για να δω την αρρωστημένη σκηνή:
όχι η αγάπη, η ανοησία, η ανοησία είναι η καρδιά του κόσμου –
και τώρα με τις παντόφλες τρώω και κλαίω,
τρώω και κλαίω στο σπίτι.
⸙⸙⸙
ΣΥΛΛΕΚΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΩΝ
Μες στην καρδιά ατέλειωτη Κυριακή
σαν πνιχτό μουρμουρητό.
με κάθε καρδιοχτύπι ο χρόνος μέστωνε σε τραγούδι:
φθινόπωρο κουλουριασμένο σε κάθε γωνιά, χέρια στις τσέπες,
κάστανα σε κώνους από εφημερίδες. η απάτη των φύλλων νικούσε.
κάστανα, ζεστά ακόμα, χώνονταν σε πεινασμένους λαιμούς,
οι εφημερίδες περίμεναν δύναμη πιο ισχυρή από τον άνεμο, πιο ισχυρή από τη φωτιά.
περίμεναν ένα χέρι να τις σηκώσει, λες και η λαχτάρα όλου του κόσμου
συγκεντρώνονταν σε τρία από όλα όσα έχουν σχέση με παλιές εφημερίδες:
κάν’ τες μπάλες και χώσ’ τες σε άδεια παπούτσια,
κάν’ τες καπέλα και στείλ’ τες σε κάποιον ελαιοχρωματιστή.
το μεγαλύτερο ίσως καπέλο, κάν’ το πλοίο
για να το στείλει ένα παιδί της φαντασίας σε έναν τόπο
όπου ο Θεός δεν είναι απέραντος, αλλά μουγγός. και δεν υπάρχει τίποτα εκεί.
Τίποτα εκτός από Κυριακές.
⸙⸙⸙
ΟΜΟΡΦΑ ΕΜΠΟΔΙΑ
Το σπίτι είναι κουτί.
υπάρχουν διάφορα σπίτια και κουτιά, λένε.
ανάλογα τις ανάγκες, το κλίμα
το πνεύμα και άλλα λάθη. υπάρχουν τόσα
που μερικές φορές είναι δύσκολη η αναγνώρισή τους.
όμως, το σπίτι είναι κουτί, λέω εγώ.
σαν καυτός φούρνος στον ήλιο
τα πλευρά κλουβί για την ανόνειρη κουκουβάγια της καρδιάς,
το μέτωπο γυαλί και κάθε κόκαλο φλάουτο. όχι.
δεν με νοιάζει με ποια σειρά φτάνουν.
αυτή είναι η ήδη η αρχαιολογία του σπιτιού
κι η φιλοσοφία του κουτιού, ή αντίστροφα.
το σημαντικό είναι τα όρια, αν θέλεις τοίχους
και ότι τα όμορφα εμπόδια υπάρχουν παντού.
κάθε σπίτι και κάθε κουτί πρέπει να μπορεί να κλείσει.
Το κλειδί της επιτυχίας είναι στα σκεπάσματα, στο σπίτι, στα παράθυρα.
Πιο δυνατά από πόρτες, πιο ύπουλα, με πιο πολλά μυστικά πάντα.
η καμινάδα τρύπα στον αυχένα. άνοιγμα για αέρα
τρυπιέται από βελόνα αν ένας λαγός είναι μέσα, καλύτερα:
μια εξάτμιση, η έξοδος των ζωντανών από τη ζωή.
όχι. ο καπνός δεν είναι ψυχή. τίποτα πιο χαζό και βαρετό
από την ψυχή. ο καπνός κάνει το σπίτι-κουτί εφικτό:
η πανουργία των τοίχων. πρόσκληση για το άνοιγμα τ’ ουρανού.
⸙⸙⸙
ΕΙΝΑΙ ΟΜΟΡΦΟ
Είναι όμορφο να αναπνέεις τον ανοιξιάτικο αέρα στο Ισόντζο
και να μην έχεις ζαλάδα από το μεθύσι.
να ρουφάς τις σταγόνες του νερού και να μη ρέεις μέσα τους.
είναι όμορφο να νιώθεις καλά. να έχεις δύναμη
για οποιαδήποτε μορφή πίστης που δεν πληγώνει τον άλλον
οπότε, να μην έχεις.
είναι επίσης όμορφο να ζεις στην οδό Μποσούτσκα
και να πιστεύεις ότι υπάρχει.
να πηγαίνεις στον φούρνο κάθε πρωί, να τρως ψωμί
πάνω από εφημερίδες από το γραμματοκιβώτιό σου.
είναι όμορφο όταν σε βρίσκει το ταχυδρομείο κι εσύ αυτό.
να βρίσκεις, γενικώς, είναι όμορφο.
να βρίσκεις ένα οικείο πρόσωπο όταν περνάς από το στάδιο
ή το δευτεροκλασάτο πανεπιστήμιο. Η κοροϊδία είναι όμορφη.
Είναι όμορφο να βρίσκεις μια τελεία.
ένα κουζινομάχαιρο που έχασες πριν καιρό και τώρα είναι μεταξένιο.
ένα τάγμα φανταχτερών αγγέλων κατεβάζουν τα σιδερένια αυτιά τους
κι αυτό ορίζεται από τρόμο. όλα ορίζονται από τρόμο,
κι είναι κι αυτό όμορφο.
να αφαιρείς τσίχλα από το ελαφρύ παπούτσι σου, το κακό που
διαταράσσει την ισορροπία σου και εξηγεί τη βαρύτητα.
Ο Νεύτωνας είναι όμορφος. Ο Μπρόντσκι είναι όμορφος.
τα οδοφράγματα είναι η καρδιά της τέχνης κι αυτό δεν πληρώνεται.
όταν παίζουν τέλειο πανκ όταν η Άννα Καρίνα έχει δει όταν
η σελήνη έχει έκλειψη όταν η σημαία υψώνεται όταν
η Νεκρά Θάλασσα χωρίζει. το περπάτημα είναι όμορφο. ο πνιγμός.
το όμορφο για μένα επικίνδυνο για τον άλλον.
δυσκολία αναπνοής ανάμεσα στα πεύκα. να μιλάς Κροατικά.
οι παγοδρομίες. το αντίθετο είναι επίσης αληθινό.
τα παράθυρα που ανοίγεις κι αγγίζεις τα σύννεφα
είναι όμορφο να περπατάς, να σκαρφαλώνεις, να πιστεύεις στην κορυφή, να ξέρεις
ποια χρονιά τελείωσε ο πόλεμος πότε είναι η απελευθέρωση να σέβεσαι
την Ημέρα των Γυναικών και της Μητέρας με τις αγαπημένες βιολέτες,
να ξεντύνεσαι. να πέφτεις. να είσαι σίγουρος ότι πέφτεις και να ξαφνιάζεσαι.
να ξυπνάς. να κόβεις. να πετάς αχρείαστα πολλές φορές το όνομά σου
να είσαι συστηματικά τραγικός.
⸙⸙⸙
[Από τη συλλογή του Marko Pogačar (Σπλιτ, 1984) Γραφείο Γραμμάτων Θανάτου (Death Letter Office, The Word Works, Washington DC, 2020).]
